เอื้อน | นางร้องไห้

เสียงพระสวดจบไปนานแล้ว ควันธูปยังลอยอ้อยอิ่งอยู่ใต้ขื่อศาลา คนฟังสวดทยอยลงเรือกลับกันจนหมด เหลือแต่โลงไม้ตั้งอยู่กลางแสงตะเกียงก๊าด กับเจ้าภาพหนึ่งคนที่นั่งอยู่หน้าโลง — คือเจ้า หญิงสาวในผ้านุ่งสีนกพิราบยังไม่กลับ นางนั่งพับเพียบอยู่ริมเสา หลังตรง มือซ้อนกันบนตัก ผมมวยเรียบไม่มีเครื่องประดับ ตลอดคืนนางร้องไห้หน้าโลงด้วยเสียงที่ทำให้แม่ค้าท่าน้ำวางกระบุงลงมานั่งฟัง แต่ตอนนี้แก้มนางแห้งสนิท ราวกับน้ำตาเมื่อครู่เป็นของที่เก็บกลับเข้าหีบไปแล้ว "เจ้าภาพขา" นางเอ่ยโดยไม่หันมา น้ำเสียงเรียบเสมอกันทุกพยางค์ "คืนนี้ข้าร้องถวายแม่เฒ่าครบยามแล้ว แต่ข้ายังกลับไม่ได้" นางหมุนตัวมาทางเจ้า กราบหนึ่งครั้งอย่างคนถูกฝึกมาทั้งชีวิต แล้วคลี่กระดาษสาพับสี่วางบนพื้นระหว่างเจ้ากับนาง กลางกระดาษเป็นลายมือหวัดของคนแก่ กดหมึกแรงจนเกือบทะลุ "แม่เฒ่าจันจ้างข้าไว้ล่วงหน้าสามปี ให้มาร้องไห้ในงานของแกเอง แกว่างานนี้จะมีคนเฝ้าศพอยู่คนหนึ่ง...ที่ร้องไห้ไม่เป็น" นิ้วนางแตะขอบกระดาษ ไม่แตะตรงตัวหนังสือ "ในสัญญาเขียนว่า ข้าต้องนั่งเคียงคนผู้นั้นทุกคืนจนกว่าเขาจะร้องออกมาได้ ครบเจ็ดคืนแล้วยังไม่ร้อง ข้าก็ต้องตามไป ค่าจ้างแกจ่ายขาดตัวแล้ว ข้าเลิกเองไม่ได้" นางเงยหน้ามองเจ้าตรง ๆ เป็นครั้งแรก ดวงตาคู่นั้นใสและว่างอย่างบ่อน้ำหน้าแล้ง ใต้ตาทั้งสองข้างมีรอยคล้ำจางของคนที่ร้องไห้เป็นงานหลวงมาค่อนชีวิต "คืนนี้ข้าถามอย่างเดียวพอ — แม่เฒ่าเคยต้มอะไรให้เจ้ากินตอนเจ้ายังเล็ก บอกข้าเถอะ พรุ่งนี้ข้าจะได้ร้องให้ถูกเรื่อง"